Cây bời lời nhớt đa công dụng

Đăng lúc: Thứ bảy - 12/04/2014 04:51 - Người đăng bài viết: Vagrimex.com
Cây bời lời nhớt còn gọi là mò nhớt, sàn thụ, sàn cảo thụ, bời lời. Tên khoa học Litsea glusinosa C. B. Rob. (Litsea sebidera Pers). Thuộc họ long não lauraceae.
Thu hoạch bời lời tại hộ nông dân

Thu hoạch bời lời tại hộ nông dân

Hiện nay, Bời lời đỏ (Litsea glutinosa) là một trong những loài cây trồng rừng đang được các đơn vị quốc doanh, tập thể, hộ gia đình và đồng bào các dân tộc trồng rừng tập trung trên các nương rẫy, vườn gia đình và vườn rừng.

Bời lời đỏ là cây sống lâu năm, kỹ thuật trồng, chăm sóc đơn giản, dễ phổ biến rộng, sản phẩm thu hoạch (chủ yếu là vỏ) không đòi hỏi kỹ thuật, tuổi thành thục, thời vụ phức tạp, dễ chế biến, bảo quản… Nhiều người dân địa phương đã biết thu hái, chế biến vỏ thô từ cây mọc tự nhiên trên nương rẫy và vườn gia đình.

Bời lời đỏ thuộc cây bản địa, có giá trị kinh tế về nhiều mặt, mọc tự nhiên trên khắp rừng núi Tây Nguyên, nhưng từ trước đến nay chưa được nghiên cứu kỹ và gây trồng có hệ thống như một số loại cây trồng rừng khác. Việc trồng rừng Bời lời đỏ ở Tây Nguyên có nhiều thuận lợi: sẳn nguồn giống, phù hợp với điều kiện đất đai tại chỗ, gần gũi với tập quán canh tác của đồng bào các dân tộc Tây Nguyên.

Ở Tây Nguyên có rất nhiều loại Bời lời, đồng bào địa phương thường quen chia làm hai loài theo màu sắc vỏ cây: Bời lời xanh (hay Bời lời nhớt) có tên khoa học Litsea sebitera và Bời lời đỏ có tên khoa học Litsea glutinsa thuộc họ Long não (Lauraceae)

Bời lời đỏ là cây gỗ lớn mọc cao tới 30 – 35m, đường kính 40 – 60cm, thân thẳng, tán gọn nhỏ, ít cành, gốc có đế nhỏ, vỏ ngoài màu trắng xám, nhiều bì khổng, thịt màu vàng nhạt, dày 8 – 10mm, có mùi thơm, cành nhỏ có màu nâu nhạt, nhẵn.

Lá mọc cách, hình mác dài 12cm, rộng 3,5cm mũi hơi nhọn, gốc hình nêm, hai mặt nhẵn, gân bên 7 -10 đôi, cuống lá mảnh dài 7 – 15mm.

Cụm hoa hình chùy, dài bằng hay vượt chiều dài của là, gốc trục có lông, hoa màu vàng nhạt, lưỡng tính.

Quả hình cầu, đường kính 10 – 20mm, có là đài và xòe ra, quả chín có màu tím đen, ngoài có phủ một lớp phấn trắng, cuống quả màu đỏ nhạt. Một kg hạt tốt có 3.000 – 3.500 hạt.

Cây Bời lời đỏ phân bố ở độ cao 600 – 700m trở xuống, nhưng mọc nhiều và phổ biến ở những nơi thấp trong rừng thứ sinh, thường gặp ở cửa rừng, ven các khe suối, trên các nương rẫy của đồng bào dân tộc. Bời lời đỏ còn mọc trong cả rừng nguyên sinh. Là loài cây ưa mọc trên đất sét pha, ẩm, đất có tầng dày, nhiều mùn, thoát nước. Là loài cây ưa sáng, mọc nhanh, khả năng tái sinh hạt, chồi mạnh ở những nơi có nhiều ánh sáng, sinh trưởng nhanh ở lập địa phù hợp. Ở Tây Nguyên mùa hoa quả tháng 5 – 6, quả chín tháng 10 – 11, cây cho nhiều quả hạt.
Cây Bời lời
Giá trị kinh tế
Gỗ Bời lời đỏ thuộc nhóm IV, có màu nâu vàng, cứng, ít bị mối mọt, có thể dùng đóng đồ gia dụng, làm nguyên liệu giấy. Vỏ Bời lời đỏ có thể dùng làm thuốc, nguyên liệu keo dán, làm nhang đốt. Lá dùng làm thức ăn gia súc. Giá trị kinh tế chủ yếu hiện nay là thu hoạch vỏ làm nguyên liệu keo dán và bột nhang.


BỜI LỜI XANH ( Bời lời Nhớt)
Cây bời lời nhớt còn gọi là mò nhớt, sàn thụ, sàn cảo thụ, bời lời. Tên khoa học Litsea glusinosa C. B. Rob. (Litsea sebidera Pers). Thuộc họ long não lauraceae.

A. Mô tả cây

Cây cao đến 10m. Nhiều dạng, vỏ thân nâu, không mùi, không vị, không có chất nhớt, cành trưởng thành hình trụ, nhẵn cành non có  cạnh, nhiều lông. Lá mọc so le, thường mọc thành cụm ở đầu cành, hơi dai, màu xanh lục đậm, mặt trên bóng, mặt dưới có lông kích thước rất thay đổi, dài 7-20cm, rộng 4-10cm, hình bầu dục hay thuôn dài, phía đáy lá tròn hạt nhọn, đầu nhọn hay tù; cuống lá có lông, dài 1,5-5cm. Hoa tụ từng 3-6 thành tán nhỏ trên một cuống chung dài 1-3cm có lông; cuống của mỗi hoa dài 2-3mm. quả hình cầu to bằng hạt đậu, màu đen, đính trên cuống phình ra. Mùa quả vào tháng 7-8.

B. Phân bố, thu hái và chế biến

Hiện nay cây này chưa được trồng nhiều chủ yếu mọc hoang, nhiều nhất ở Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tỉnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên, một số ít mọc ở Vĩnh Phúc, Phú Thọ, Hà Giang, Tuyên Quang, Quảng Ninh. Còn mọc ở miền Nam Trung Quốc, Ấn Độ, Malaixia, Indonexia, Campuchia. Trồng bằng hạt hay dâm cành. Sau 5-6 năm bắt đầu có quả.
Người ta dùng gỗ cây này để lấy chất nhầy dùng trong kỷ nghệ làm giấy, làm hương nén: quả được thu hái vào tháng 7-8 để ép dầu làm nén và nấu xà phòng.

C. Thành phần hóa học

Tất cả các bộ phận của cây nhiều nhất ở vỏ thân có chứa một chất nhầy dính, thường dùng để dính bột giấy hay hương hấp.
Hạt chứa 45% chất dầu béo đông đặc ở nhiệt độ thường, thành phần chủ yếu ở dầu là Yaurin và Olein.
Gổ non có chứa ít tinh dầu nhưng khi già tỉ lệ tinh dầu ít đi

D. Công dụng và liều dùng

Vỏ giã nát dùng đắp lên những nơi sưng, bỏng, vết thương, có nơi dùng cả lá giã đắp. vỏ còn dùng sắc uống chữa đi ỉa, lị.
Nước ngâm vỏ bời lời mùa thành từng mảnh mỏng có thể dùng bôi dầu cho tóc bóng và im.
Dầu bời lời dùng làm sáp, chế xà phòng
Gỗ bời lời mịn, khá rắn, bảo quản tốt có thể dùng làm các đồ dùng trong nhà
Liều dùng: ngày dùng 10-20g vỏ dưới dạng thuốc sắc. dùng ngoài không kể liều lượng.
Đơn thuốc có bời lời
Chữa thiên đầu thống lá khô 16g sắc uống trong ngày
Tác giả bài viết: CÔNG TY NÔNG SẢN VIỆT TUẤN - 0968.555.000
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 2 trong 2 đánh giá
Click để đánh giá bài viết
 

Tầm Nhìn - Sứ Mệnh - Giá trị

Tầm nhìn: Nông Sản Việt Tuấn - VAGRIMEX phấn đấu trở thành doanh nghiệp chế biến, nhập khẩu, xuất khẩu nông sản hàng đầu trong khu vực. Góp phần nâng tầm và đưa thương hiệu Nông sản Việt Nam vươn ra thế giới.   Sứ mệnh:  VAGRIMEX ra đời với sứ mệnh cung cấp các mặt hàng nông sản an...

THỐNG KÊ TRUY CẬP

  • Đang truy cập: 9
  • Hôm nay: 4358
  • Tháng hiện tại: 11492
  • Tổng lượt truy cập: 3712923

NHIỀU NGƯỜI QUAN TÂM

Hỗ Trợ trực tuyến

Phòng Kinh Doanh
Name   Mr Cường

Phòng Kế Toán
Name   Mrs Hiền

Phòng Thu Mua
Name   Mr Kiên
Phone0943.159.159
Phonevagrimex@gmail.com

THƯƠNG HIỆU - SẢN PHẨM

   

Thư ngỏ từ Giám Đốc Công ty Việt Tuấn

THƯ NGỎ Kính gửi Quý Doanh nghiệp, Đối tác và Khách hàng…Trước tiên, chúng tôi trân trọng cảm ơn Quý bạn hàng, đối tác đã hợp tác với chúng tôi trong suốt thời gian qua trong việc cung cấp các mặt hàng Nông sản chất lượng cao.CÔNG TY XUẤT NHẬP KHẨU NÔNG SẢN VIỆT TUẤN – VAGRIMEX là Công ty...